Arabuluculuk Ücreti Nasıl Hesaplanır?

Arabuluculuk Ücreti Nasıl Hesaplanır

İÇİNDEKİLER

Arabuluculuk ücreti; uyuşmazlığın para ile ölçülüp ölçülemediğine, anlaşma sağlanıp sağlanmadığına, toplantı süresine, taraf sayısına ve uyuşmazlığın türüne göre hesaplanır. Konusu para olan uyuşmazlıklarda anlaşmaya varılması hâlinde genellikle üzerinde anlaşılan tutara kademeli oranlar uygulanır. Para ile ölçülemeyen uyuşmazlıklarda ise saatlik ücret esas alınır.

Ücretin kim tarafından ödeneceği de sürecin dava şartı veya ihtiyari arabuluculuk kapsamında olmasına göre değişir. Genel kural, aksi kararlaştırılmadıkça ücretin taraflar arasında eşit paylaşılmasıdır. Ancak dava şartı arabuluculukta anlaşamama, tüketici uyuşmazlıkları ve ilk toplantıya katılmama gibi durumlarda özel hükümler uygulanır.

Arabuluculuk Ücreti Nedir?

Arabuluculuk ücreti, uyuşmazlığın çözümü için görüşmeleri yöneten sicile kayıtlı arabulucuya emeği ve çalışması karşılığında yapılan ödemedir. Bu ücret, avukatlık ücreti veya dava açılırken yatırılan mahkeme harçlarından farklıdır. Arabulucunun hazırladığı tutanaklar ve süreç kapsamında yaptığı olağan işlemler için ayrıca belge ücreti istenmez.

Arabuluculuk ücreti taraflarla arabulucu arasında yapılacak sözleşmeyle belirlenebilir. Ancak kararlaştırılan ücret, yürürlükteki Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesinin altında olamaz. Ücret sözleşmesi yapılmamışsa veya ücret konusunda uyuşmazlık çıkarsa doğrudan tarife hükümleri uygulanır.

Arabuluculuk Ücreti Hangi Tarifeye Göre Belirlenir?

Arabuluculuk ücretinde, faaliyetin başladığı değil sona erdiği tarihte yürürlükte bulunan tarife dikkate alınır. Süreç 2025 yılında başlamış ancak 2026 yılında tamamlanmışsa kural olarak 2026 tarifesi uygulanır. Bu nedenle görüşmelerin devam ettiği dönemde tarife değişikliği olup olmadığı kontrol edilmelidir.

2026 Yılı Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi, 26 Aralık 2025 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanmış ve 1 Ocak 2026 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Tarifedeki tutarlar asgari sınırdır; özellikle ihtiyari arabuluculukta bunun üzerinde ücret kararlaştırılabilir.

2026 Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi

Konusu para olmayan veya para ile ölçülemeyen uyuşmazlıklarda 2026 tarifesinin birinci kısmındaki saatlik ücretler uygulanır. İki kişinin taraf olduğu uyuşmazlıklarda ücret, her bir taraf için ayrı hesaplanır.

Uyuşmazlığın türü İki taraf bulunması hâlinde saatlik ücret
Aile hukukundan kaynaklanan uygun uyuşmazlıklar Taraf başına 1.000 TL
Ticari uyuşmazlıklar Taraf başına 1.500 TL
İşçi–işveren uyuşmazlıkları Taraf başına 1.130 TL
Tüketici uyuşmazlıkları Taraf başına 1.000 TL
Kira, komşu hakkı ve kat mülkiyeti uyuşmazlıkları Taraf başına 1.170 TL
Ortaklığın giderilmesi uyuşmazlıkları Taraf başına 1.170 TL
Diğer tür uyuşmazlıklar Taraf başına 1.000 TL

Taraf sayısı üç veya daha fazlaysa tarifede taraf sayısı gruplarına göre belirlenen toplam saatlik tutarlar uygulanır. Birden fazla arabulucunun görev yapması da hesaplamayı etkileyebilir. Bu nedenle tablodaki tutarlar yalnızca iki taraf ve bir arabulucu bulunan dosyalar için değerlendirilmelidir.

Arabuluculuk Ücreti Saatlik mi, Yüzdelik mi Hesaplanır?

Uyuşmazlığın konusu para değilse veya parasal bir değere dönüştürülemiyorsa ücret saatlik olarak hesaplanır. Görüşmenin kaç saat sürdüğü, taraf sayısı ve uyuşmazlığın aile, ticaret, iş, tüketici, kira veya ortaklığın giderilmesi alanlarından hangisine girdiği belirleyicidir.

Konusu para olan veya para ile değerlendirilebilen uyuşmazlıkta anlaşma sağlanırsa ücret, kural olarak üzerinde anlaşılan miktara azalan oranlı tarife uygulanarak belirlenir. Anlaşma sağlanamazsa uyuşmazlığın konusu para olsa bile arabulucu, ücretini tarifenin saatlik ücretleri düzenleyen birinci kısmına göre isteyebilir.

Para ile Değerlendirilebilen Uyuşmazlıklarda Ücret Hesabı

Bir arabulucunun görev yaptığı ve anlaşma sağlanan para ile ölçülebilir uyuşmazlıklarda, anlaşma tutarı dilimlere ayrılır. Tutarın tamamına tek bir oran uygulanmaz; her dilim için hesaplanan miktarlar toplanır.

Anlaşmaya varılan tutarın dilimi Bir arabulucu için oran
İlk 600.000 TL %6
Sonraki 960.000 TL %5
Sonraki 1.560.000 TL %4
Sonraki 3.120.000 TL %3
Sonraki 9.360.000 TL %2
Sonraki 12.480.000 TL %1,5
Sonraki 24.960.000 TL %1
53.040.000 TL’yi aşan bölüm %0,5

Örneğin 1.000.000 TL üzerinde anlaşılırsa ilk 600.000 TL için 36.000 TL, kalan 400.000 TL için 20.000 TL hesaplanır. Toplam arabuluculuk ücreti 56.000 TL olur. Aksi kararlaştırılmadıysa iki taraf bu ücreti 28.000’er TL olarak paylaşır.

Arabuluculuk Ücretinde Asgari Tutar Var mıdır?

2026 tarifesine göre anlaşma sağlanması hâlinde arabuluculuk ücreti, anlaşma miktarına bakılmaksızın 9.000 TL’den az olamaz. Örneğin 100.000 TL’lik anlaşmanın yüzde 6’sı 6.000 TL olmasına rağmen asgari sınır nedeniyle 9.000 TL ücret uygulanır.

Ticari uyuşmazlıklar ile ortaklığın giderilmesi uyuşmazlıklarında anlaşma sağlanırsa ücret nispi tarifeye göre hesaplanır ancak 13.000 TL’den az olamaz. Taraflardan birinin aynı olduğu ve bir ay içinde başvurulan en az on uyuşmazlığın oluşturduğu seri dosyalarda ise tarifedeki özel ücret hükümleri uygulanabilir.

Para ile Değerlendirilemeyen Uyuşmazlıklarda Ücret Hesabı

Para ile ölçülemeyen uyuşmazlıklarda anlaşma miktarı bulunmadığı için yüzdelik hesap yapılamaz. Ücret; görüşme süresi, taraf sayısı ve uyuşmazlık türüne göre tarifedeki saatlik tutar üzerinden belirlenir. İki taraflı ticari bir uyuşmazlıkta bir saat için taraf başına 1.500 TL uygulanması buna örnek gösterilebilir.

Her aile hukuku uyuşmazlığı arabuluculuğa elverişli değildir. Boşanma, velayet ve soybağı gibi tarafların serbestçe karar veremeyeceği konular arabuluculukla sonuçlandırılamaz. Aile içi şiddet iddiası bulunan uyuşmazlıklar da arabuluculuğa elverişli değildir; buna karşılık eşler arasındaki bazı parasal ve mal varlığı uyuşmazlıkları koşullarına göre arabuluculuğa konu olabilir.

Arabuluculuk Ücretini Kim Öder?

Genel kurala göre, taraflar başka bir paylaşım üzerinde anlaşmamışsa arabuluculuk ücretini eşit şekilde öder. Başvuruyu hangi tarafın yaptığı tek başına bütün ücretin o tarafa ait olduğu anlamına gelmez. İki taraflı bir uyuşmazlıkta ücretin yarısı başvurucuya, diğer yarısı karşı tarafa düşer.

Taraflar ücretin farklı şekilde ödenmesini kararlaştırabilir. İşverenin tamamını, kiracının belirli bir bölümünü veya borçlunun bütün ücreti üstlenmesi mümkündür. Ücret paylaşımının son tutanak veya anlaşma belgesinde açıkça gösterilmesi, sonradan çıkabilecek uyuşmazlıkları önler.

Dava Şartı Arabuluculukta Ücreti Kim Öder?

İşçi ve işveren alacakları, belirli ticari alacaklar, tüketici uyuşmazlıkları, kira ilişkileri, kat mülkiyeti, komşu hakkı ve ortaklığın giderilmesi gibi bazı alanlarda dava açılmadan önce arabulucuya başvurulması zorunludur. Başvuru yapılması dava şartı olsa da tarafların anlaşmaya zorlanması mümkün değildir.

Dava şartı arabuluculukta ücretin kim tarafından karşılanacağı sürecin sonucuna göre belirlenir. Anlaşma sağlanırsa ücret kural olarak taraflarca ödenir. Anlaşma sağlanamazsa ilk iki saate ilişkin ücret Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanır; görüşme iki saati aşarsa aşan bölüm aksi kararlaştırılmadıkça taraflarca eşit ödenir.

İlk İki Saatlik Arabuluculuk Ücretini Devlet mi Karşılar?

Dava şartı arabuluculukta taraflara ulaşılamaması, görüşme yapılamaması veya iki saatten kısa süren görüşmeler sonunda anlaşma sağlanamaması durumunda iki saatlik ücret, tarifenin birinci kısmına göre Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenir. Başvurucunun bu tutarı başvuru sırasında yatırması gerekmez.

Devletin ödeme yapması ücretin kesin olarak Hazine üzerinde kalacağı anlamına gelmez. Anlaşamama sonrasında dava açılırsa Bakanlık bütçesinden ödenen arabuluculuk ücreti yargılama gideri sayılır ve mahkeme sonucundaki haklılık durumuna göre ilgili tarafa yükletilebilir. İki saati aşan görüşme bölümünün ücreti ise taraflarca karşılanır.

Arabuluculukta Anlaşma Sağlanırsa Ücreti Kim Öder?

Anlaşma sağlandığında para ile ölçülebilen uyuşmazlıklarda ücret, anlaşmaya varılan tutar üzerinden nispi tarifeye göre hesaplanır. Aksi kararlaştırılmadıkça taraflar toplam ücreti eşit paylaşır. Taraflar, borçlunun veya işverenin ücretin tamamını karşılaması gibi farklı bir ödeme düzeni oluşturabilir.

Para ile ölçülemeyen anlaşmalarda saatlik tarife uygulanır. Bununla birlikte 2026 tarifesindeki anlaşma hâline ilişkin asgari ücret sınırları dikkate alınmalıdır. Arabulucunun süreç devam ederken hazırladığı olağan evraklar ve anlaşma tutanağı için ayrıca bir evrak ücreti talep edilemez.

Arabuluculukta Anlaşma Sağlanamazsa Ücret Ödenir mi?

İhtiyari arabuluculukta anlaşma sağlanamaması, arabulucunun ücret hakkını ortadan kaldırmaz. Arabulucu faaliyeti yürütmüş ve görevini yerine getirmişse tarifeye veya ücret sözleşmesine göre ücrete hak kazanır. Taraflardan birinin süreçten çekilmesi de kural olarak arabulucunun ücretini talep etmesine engel olmaz.

Dava şartı arabuluculukta ise anlaşamama hâlinde ilk iki saatlik ücret Bakanlık bütçesinden ödenir. Görüşmeler iki saatten uzun sürmüşse aşan kısım için tarifedeki saatlik tutar uygulanır ve aksi kararlaştırılmadıkça taraflar bu bölümü eşit karşılar.

Görüşmeye Katılmayan Taraf Arabuluculuk Ücretini Öder mi?

Arabuluculuk davetine katılmamak doğrudan anlaşma bedeli üzerinden nispi ücret ödenmesi sonucunu doğurmaz. Görüşme yapılamaz ve dosya anlaşamama ile kapanırsa dava şartı arabuluculukta ilk iki saatlik ücret Bakanlık bütçesinden karşılanır. Ancak mazeretsiz katılmamanın daha sonra açılacak davadaki yargılama giderleri bakımından sonuçları olabilir.

Güncel düzenlemeye göre ilk toplantıya geçerli mazeret göstermeden katılmayan taraf son tutanakta belirtilir. Bu kişi daha sonra açılan davada haklı çıksa dahi karşı tarafın ödemesi gereken yargılama giderlerinin yarısından sorumlu tutulabilir ve lehine hükmedilecek vekâlet ücretinin yarısı esas alınabilir. Her iki tarafın da toplantıya katılmaması hâlinde tarafların yaptıkları yargılama giderleri kendi üzerlerinde bırakılır.

İşçi ve İşveren Arabuluculuk Ücreti Nasıl Hesaplanır?

İşçilik alacağı, kıdem ve ihbar tazminatı, fazla çalışma ücreti veya işe iade uyuşmazlığında parasal anlaşma sağlanırsa ücret, anlaşılan toplam miktar üzerinden nispi tarifeye göre hesaplanır. İşçi ve işveren başka bir paylaşım kararlaştırmamışsa hesaplanan ücret eşit ödenir.

Anlaşma sağlanamazsa iki taraflı işçi–işveren uyuşmazlıklarında 2026 yılı için saatlik ücret taraf başına 1.130 TL’dir. İlk iki saat dava şartı kapsamında Bakanlık bütçesinden karşılanır. İki saati aşan görüşmelerde aşan sürenin ücreti aksi kararlaştırılmadıkça işçi ve işveren tarafından eşit ödenir.

Kira Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Ücretini Kim Öder?

Kira bedeli, kira tespiti, tahliye, kiralananın teslimi ve kira sözleşmesinden kaynaklanan birçok uyuşmazlıkta dava açmadan önce arabuluculuğa başvurulması gerekir. Anlaşma sağlanamazsa ilk iki saat Bakanlık tarafından, iki saati aşan bölüm ise aksi kararlaştırılmadıkça taraflarca eşit karşılanır.

Anlaşma sağlanırsa tahliye uyuşmazlıklarında ücret hesabına esas miktar, bir yıllık kira bedelinin yarısıdır. Kira tespiti uyuşmazlıklarında ise belirlenen yeni kira ile önceki kira arasındaki aylık farkın bir yıllık toplamı esas alınır. Bu tutara nispi tarife uygulanır ve 9.000 TL’lik genel asgari anlaşma ücreti gözetilir.

Ticari Uyuşmazlıklarda Arabuluculuk Ücreti Nasıl Belirlenir?

Ticari nitelikteki para alacağı, tazminat, itirazın iptali ve benzeri taleplerde anlaşma sağlanırsa arabuluculuk ücreti anlaşılan miktar üzerinden kademeli oranlarla hesaplanır. Ticari uyuşmazlıklardaki anlaşma ücretinin 2026 yılında 13.000 TL’den az olması mümkün değildir.

Anlaşma sağlanamazsa iki taraflı ticari uyuşmazlıkta saatlik ücret taraf başına 1.500 TL’dir. Dava şartı kapsamındaki ilk iki saat Bakanlık bütçesinden karşılanır. Ancak görüşmeler uzarsa iki saati aşan bölüm taraflarca ödenebilir.

Ortaklığın Giderilmesinde Arabuluculuk Ücreti

Taşınır veya taşınmaz üzerindeki ortaklığın giderilmesi davalarından önce arabulucuya başvurulması dava şartıdır. Paydaşlar aynen paylaşım, payın diğer paydaşa satılması veya taşınmazın tamamının üçüncü kişiye satılması gibi çözümler üzerinde anlaşabilir. Sürece ilişkin ayrıntılar izale-i şüyu davası yazısında açıklanmıştır.

Anlaşma sağlanırsa ücret anlaşmanın parasal değeri üzerinden nispi tarifeye göre hesaplanır ve 13.000 TL’den az olamaz. Anlaşma sağlanamazsa iki paydaşın bulunduğu dosyada saatlik ücret taraf başına 1.170 TL’dir; ilk iki saat Bakanlık tarafından karşılanır.

Tüketici Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Ücreti

Tüketici uyuşmazlıklarında tüketicinin ödemesi gereken arabuluculuk ücreti, anlaşma veya anlaşamama durumunda Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanır. Ancak Bakanlığın tüketici adına karşılayacağı miktar, tarifenin birinci kısmındaki iki saatlik ücret tutarını geçemez.

Anlaşma sağlandığında nispi ücret hesaplanır ve satıcı veya sağlayıcının payı kendisi tarafından ödenir. Tüketicinin payına düşen kısım ise kanundaki sınır dahilinde Bakanlıkça karşılanır. Sonrasında açılan dava tüketici lehine sonuçlanırsa Bakanlık tarafından ödenen tutar davalıdan tahsil edilerek bütçeye gelir kaydedilebilir.

İhtiyari Arabuluculukta Ücret Nasıl Belirlenir?

Tarafların dava şartı bulunmadığı hâlde kendi iradeleriyle arabulucuya başvurmasına ihtiyari arabuluculuk denir. Bu yöntemde ücret, arabulucu ile taraflar arasında yapılacak sözleşmeyle belirlenebilir ancak yürürlükteki asgari tarifenin altında olamaz.

Arabulucu süreç başlamadan önce başvuruyu yapan taraftan ücret ve masraf avansı isteyebilir. Alınan ücret süreç sonunda toplam arabuluculuk ücretinden mahsup edilir. Süreç başlamazsa önceden alınan ücret iade edilmeyebilir; kullanılmayan masraf bölümü ise süreç sonunda geri verilmelidir.

Arabuluculuk Ücretine KDV Dâhil midir?

Tarifeye göre hesaplanan arabuluculuk ücreti üzerinden arabulucu tarafından serbest meslek makbuzu düzenlenir. Tarife esas alınarak belirlenen tutarın KDV’yi içerdiği kabul edilerek vergisel ayrıştırma yapılır; KDV’nin hesaplanan tarife tutarının üzerine ayrıca eklenmemesi gerekir.

Tarafın gerçek veya tüzel kişi olması, stopaj ve KDV tevkifatı bakımından makbuz hesabını değiştirebilir. Bu vergisel kesintiler tarafların toplam ücret borcundan çok, arabulucuya yapılacak net ödeme ile vergi dairesine aktarılacak bölümü etkiler. Ücret sözleşmesinde tutarın vergi uygulaması açıkça belirtilmelidir.

Avukatlık Ücreti ile Arabuluculuk Ücreti Aynı Şey midir?

Arabuluculuk ücreti, tarafsız arabulucunun yürüttüğü süreç karşılığında doğar. Avukatlık ücreti ise tarafın kendi avukatından aldığı danışmanlık, müzakere ve temsil hizmetinin karşılığıdır. Tarafın avukatla temsil edilmesi arabuluculuk ücretini ortadan kaldırmaz.

Avukat ile müvekkil arasındaki ücret, arabuluculuk ücretinden ayrı olarak kararlaştırılır. Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinde arabuluculuk görüşmelerindeki hukuki yardım için özel hükümler bulunabilir. Güncel tutarların incelenmesi için vekâlet ücreti hesaplama aracından yararlanılabilir.

Arabuluculuk Ücreti Ödenmezse Ne Olur?

Arabulucu, süreci yürütmesiyle birlikte ücret sözleşmesine veya tarifeye göre ücrete hak kazanır. Taraflardan birinin üzerine düşen ücreti ödememesi hâlinde arabulucu bu alacağını hukuki yollarla talep edebilir. Ücretin ödenmemesi, geçerli şekilde düzenlenmiş anlaşma belgesini kendiliğinden hükümsüz hâle getirmez.

Dava şartı arabuluculukta anlaşamama tutanağının düzenlenmesi, tarafların arabulucuya ödenecek özel bir ücret borcunun bulunup bulunmadığından ayrı değerlendirilir. İlk iki saatin devletçe karşılandığı durumlarda arabulucu ödemeyi ilgili kamu bütçesinden alır; aşan süre veya anlaşma ücreti için tarafların sorumluluğu devam edebilir.

Arabuluculuk Ücreti Dava Masrafından Sayılır mı?

Dava şartı arabuluculukta anlaşma sağlanamaması üzerine Bakanlık bütçesinden ödenen ve görüşmenin iki saati aşması nedeniyle taraflarca karşılanan ücretler yargılama gideri sayılır. Sonradan dava açılırsa mahkeme, davanın kabul ve ret durumuna göre bu giderin hangi tarafa yükletileceğine karar verir.

Tarafların anlaşması üzerine doğrudan kendilerinin ödediği arabuluculuk ücreti ise genellikle arabuluculuk sürecinin maliyetidir ve ardından aynı uyuşmazlık hakkında dava açılması beklenmez. Anlaşma belgesindeki yükümlülüklerin yerine getirilmemesi nedeniyle yeni bir dava veya icra takibi yapılırsa giderlerin durumu ayrıca değerlendirilir.

Arabuluculuk Ücretinden Adli Yardımla Muaf Olunabilir mi?

Arabuluculuk ücretini karşılayamayacak durumda olan kişi adli yardım talep edebilir. Başvuru, arabuluculuk bürosunun bulunduğu yerdeki sulh hukuk mahkemesine yapılır. Mahkeme, kişinin ekonomik durumunu ve talebin açıkça dayanaktan yoksun olup olmadığını değerlendirir.

Adli yardım kararı, her başvurucu için otomatik olarak verilmez. Gelir durumu, mal varlığı, bakmakla yükümlü olunan kişiler ve zorunlu giderler belgeyle gösterilmelidir. Arabuluculukta avukatlık hizmeti için adli yardım ihtiyacı bulunuyorsa baroların adli yardım birimlerine başvuru koşulları ayrıca incelenebilir.

Arabuluculuk ücreti hesaplanırken yalnızca uyuşmazlık tutarına bakılması yeterli değildir. Anlaşma durumu, uyuşmazlık türü, görüşme süresi, taraf ve arabulucu sayısı ile özel kanunlardaki ödeme kuralları birlikte değerlendirilmelidir. Laçin Hukuk ve Danışmanlık, Ankara ve Sincan merkezli olarak iş, ticaret, tüketici, kira ve taşınmaz uyuşmazlıklarındaki arabuluculuk görüşmelerinde hukuki destek sunmaktadır.

İÇİNDEKİLER
Av. Pakize Narin Ergan
Bu makaleyi yazan

Kurucu Avukat

Ankara Barosu · Sicil No 26721

Aile, ceza, miras ve kamu hukuku alanlarında çalışan kurucu avukat. Bu yazıdaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır; somut durumunuz için profesyonel destek almanız önerilir.

  • Aile Hukuku
  • Ceza Hukuku
  • Miras Hukuku
  • İcra ve İflas

Benzer Yazılar

Arabuluculuk Ücreti Nasıl Hesaplanır?

Arabuluculuk ücreti; uyuşmazlığın para ile ölçülüp ölçülemediğine, anlaşma sağlanıp sağlanmadığına, toplantı süresine, taraf sayısına ve uyuşmazlığın türüne göre hesaplanır. Konusu...